Wil je meer weten of leren over AI?

Onze AI artikelen zijn gewijd aan alles rondom artificial intelligence en de impact die het kan hebben op verschillende sectoren. We houden je op de hoogte van wat er momenteel speelt qua ontwikkelingen.

Hoe kan jij voor jouw bedrijf AI toepassen, zodat het je werkzaamheden makkelijker en productiever maakt? Leer alles over de nieuwste AI-technologieën, zoals het multimodale Gemini-model, ChatGPT en andere AI-tools die kunnen worden ingezet.

We hopen met onze artikelen jou te inspireren en strategische inzichten te geven zodat je AI kan gaan inzetten, in een wereld waar dit steeds belangrijker wordt.

OpenAI laat volgende AI-model zien en zet vol in op spraak

OpenAI liet voor het eerst zien waartoe zijn volgende grote model, Astra, in staat is, verbeterde ChatGPT voor betaalde gebruikers en zet in op spraak als de belangrijkste manier om met AI samen te werken.

Astra lost problemen op waar wiskundigen jaren op vastliepen

OpenAI maakte bekend dat een interne versie van Astra, het volgende grote model, tien open vraagstukken uit de wiskunde en theoretische informatica heeft opgelost. Het gaat om problemen waar onderzoekers soms decennialang op vastliepen, waaronder een vraag over zogeheten non-sofische groepen die al sinds 1999 openstond. De bewijzen zijn gecontroleerd met Lean, een systeem dat iedere stap van een wiskundige redenering verifieert, en alle resultaten zijn openbaar gemaakt op GitHub. Volgens OpenAI bedroegen de rekenkosten voor de tien oplossingen samen ongeveer 2.000 dollar.

Astra is nog niet openbaar beschikbaar, maar wordt door veel AI-experts gezien als de waarschijnlijke voorloper van GPT-6. Een kanttekening is dat de resultaten weliswaar door Lean formeel zijn gecontroleerd, maar nog niet zijn gepubliceerd via de gebruikelijke peer review. Ook meldde een onderzoeker van Anthropic binnen een dag vijf van de tien bewijzen te hebben nagebouwd met Fable 5, wat laat zien dat de doorbraak minder uniek voor Astra is dan de eerste berichtgeving suggereert. Wat overeind blijft, is dat modellen aantoonbaar beter worden in complexe problemen waarbij langdurig redeneren en het combineren van veel informatie nodig is.

ChatGPT verandert voor Plus en Pro

Voor Plus- en Pro-gebruikers draait GPT-5.6 Sol sinds deze week achter alle gesprekken in ChatGPT. Het onderscheid tussen snelle antwoorden en een apart redeneermodel verdwijnt daarmee. Gebruikers bepalen voortaan zelf hoeveel redeneertijd ChatGPT krijgt, via het plusje in het chatvenster, de optie “Harder nadenken” en een schuifje voor de gewenste redeneertijd.

Volgens een eigen evaluatie van OpenAI bevat GPT-5.6 Sol 68 procent minder feitelijke fouten dan GPT-5.5 Instant bij vragen over financiën, gezondheidszorg en recht. Die resultaten zijn niet onafhankelijk gecontroleerd. GPT-5.6 Luna wordt ook het standaardmodel voor gratis gebruikers en Go, met daarbij onbeperkte tekstgesprekken en een Think-knop voor extra redeneertijd.

OpenAI zet vol in op spraak

OpenAI beschreef hoe GPT-Live volledig opnieuw is ontwikkeld. Waar eerdere spraakmodellen eerst luisterden en daarna pas antwoord gaven, kan GPT-Live nu tegelijk luisteren, nadenken, zoeken en praten. Een gesprek is te onderbreken, van onderwerp te veranderen of even stil te laten vallen zonder dat het vastloopt, ook wanneer het model ondertussen informatie opzoekt of een complexe vraag uitwerkt.

Diezelfde techniek wordt inmiddels ook gebruikt voor de desktopfunctie waarmee ChatGPT een computer kan bedienen. OpenAI stelt het spraakmodel bovendien beschikbaar via een API, zodat ontwikkelaars dezelfde manier van werken in eigen toepassingen kunnen bouwen.

Ook de hardware wijst richting spraak

De focus op spraak sluit aan bij een bredere ontwikkeling. OpenAI werkt samen met voormalig Apple-ontwerper Jony Ive aan een nieuwe generatie AI-apparaten. Bloomberg meldde deze week nieuwe details over het eerste product, een draagbaar apparaat zonder scherm, ongeveer zo groot als een ijshockeypuck, met een donutvormig design en bewegende onderdelen. De prijs zou tussen de 300 en 400 dollar liggen, met een introductie gepland voor 2027.

Het apparaat moet de hele dag beschikbaar zijn voor gesprekken, de omgeving kunnen waarnemen met sensoren en camera’s, en gebruikers steeds beter leren kennen. OpenAI heeft deze details niet bevestigd, en een lopende rechtszaak van Apple over vermeend gebruik van vertrouwelijke hardwaretechnologie kan de introductie nog compliceren. De richting sluit wel aan bij wat het bedrijf de afgelopen maanden laat zien. AI verschuift van een chatbot waarin je af en toe iets typt naar een assistent waarmee je de hele dag kunt praten.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Nieuwe regels voor AI-content in reclame

Sinds zondag 2 augustus gelden nieuwe Europese regels voor AI-content in reclame. De Stichting Reclame Code legde uit wat dat in de praktijk betekent voor adverteerders en bureaus. De regels komen uit de Europese AI-verordening en gaan specifiek over deepfakes.

Wanneer moet je iets vermelden?

Gebruikt een organisatie AI om beeld, audio of video te maken of te bewerken op een manier waardoor het echt lijkt terwijl het dat niet is, dan moet dat duidelijk worden vermeld. Die verantwoordelijkheid ligt bij de organisatie die de reclame publiceert, niet bij de leverancier van de AI-tool.

Een algemene meldplicht bestaat niet. Bedrijven zijn dus niet verplicht om bij iedere advertentie te vermelden dat AI is gebruikt, alleen bij content die als deepfake geldt.

Wanneer is iets een deepfake?

Volgens de Europese AI-verordening is sprake van een deepfake als AI content maakt of aanpast die lijkt op bestaande personen, voorwerpen, plaatsen of gebeurtenissen, waardoor iemand ten onrechte kan denken dat het echt is. Niet iedere AI-bewerking valt daaronder. Het verwijderen van achtergrondgeluid, een kleurcorrectie of een kleine retouche is meestal geen deepfake. De vraag is steeds of de gemiddelde kijker de content voor echt kan aanzien.

Hoe maak je een melding duidelijk?

De wet schrijft geen vaste tekst of logo voor. Wel moet de melding duidelijk zichtbaar of hoorbaar zijn op het moment dat iemand de reclame ziet of hoort. De Stichting Reclame Code noemt voorbeelden als “Deze afbeelding is gegenereerd met AI” of “Deze stem is gegenereerd met AI”.

Gebruikt een bedrijf een automatisch AI-label van bijvoorbeeld een socialmediaplatform, dan is het slim om te controleren of dat label ook daadwerkelijk zichtbaar is. De verantwoordelijkheid blijft namelijk bij de adverteerder liggen, ook als een platform zelf al een label toevoegt.

Een AI-label is geen vrijbrief

Een AI-label betekent niet dat alles is toegestaan. De bestaande regels voor misleidende reclame blijven gewoon gelden. Laat een bedrijf een AI-persoon vertellen hoe tevreden hij is met een product, dan kan dat nog steeds de indruk wekken dat het om een echte klant gaat.

Ook een AI-afbeelding die een product mooier of groter laat lijken dan in werkelijkheid, kan misleidend zijn. Dat blijft zo, ook als erbij staat vermeld dat AI is gebruikt.

Ook chatbots krijgen een meldplicht

Werkt je als bedrijf regelmatig met AI voor advertenties, social media of klantenservice, dan is dit een goed moment om de eigen werkwijze te controleren. Het gaat daarbij niet alleen om de vraag of AI-content herkenbaar is wanneer dat verplicht is, maar ook of uitingen eerlijk en niet misleidend zijn.

Gebruikt je een AI-chatbot op de eigen website of in WhatsApp, dan gelden er ook nieuwe regels. Bezoekers moeten direct kunnen zien dat ze met een AI-systeem communiceren en niet met een medewerker, en die melding moet duidelijk zijn vanaf het eerste contact.

Leg de afspraken vast in het AI-beleid

Het is verstandig om vast te leggen wanneer AI-content wel of niet gelabeld moet worden, wie daarvoor verantwoordelijk is en hoe wordt gecontroleerd of uitingen voldoen aan de wet- en regelgeving. Zo voorkomt je als organisatie onduidelijkheid binnen het team en werkt iedereen volgens dezelfde afspraken.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Grok breidt uit naar Google Workspace, apps en spraak

SpaceXAI kondigde verschillende updates aan voor Grok. Eén ervan is direct bruikbaar voor de gemiddelde gebruiker, de andere twee richten zich vooral op ontwikkelaars en een selecte groep abonnees.

Grok komt naar Google Workspace

Vorige week werd al bekend dat Grok beschikbaar kwam voor Microsoft Excel en Outlook. Inmiddels is ook de integratie met Google Docs, Sheets en Slides aangekondigd. Via een gratis add-on uit de Google Workspace Marketplace verschijnt Grok als zijpaneel naast documenten.

In Sheets helpt Grok bij analyses, formules, grafieken en scenario’s. In Docs schrijft en herschrijft het teksten en bewaakt het de schrijfstijl van langere documenten. In Slides maakt het presentaties op basis van bestaande inhoud en kan het informatie uit het web of X toevoegen.

Let op welke toegang je geeft

Geef je Grok toegang tot Google Workspace, dan kan het model ook recente e-mails en bestanden in Google Drive gebruiken. Voor documenten met vertrouwelijke bedrijfs- of klantgegevens is het daarom verstandig om vooraf goed af te wegen welke toegang daadwerkelijk nodig is. Elke integratie die e-mail en bestanden erbij pakt, vergroot ook het aantal plekken waar gevoelige informatie terecht kan komen.

Bouw websites en apps rechtstreeks in de chat

SpaceXAI introduceerde ook Build Mode. Daarmee bouw je websites, dashboards, kleine applicaties en eenvoudige games zonder programmeerkennis. Je beschrijft wat je wilt, Grok bouwt het direct in de chat en je stuurt het resultaat bij met gewone taal. Na afloop is het project te publiceren via een grok.me-link of op een eigen domein.

Build Mode is iets anders dan Grok Build, de ontwikkelomgeving voor programmeurs. Build Mode werkt rechtstreeks in de chat op grok.com en in de apps voor iOS en Android, en richt zich dus op een breder publiek dan alleen developers.

Voorlopig alleen voor een kleine groep

De functie bevindt zich nog in een vroege testfase en is voorlopig alleen beschikbaar voor SuperGrok Heavy-gebruikers. Dat abonnement kost ongeveer 300 dollar per maand, waardoor de functie voor de meeste bedrijven nog niet binnen handbereik ligt.

Wie toegang heeft, kan wel al ervaring opbouwen met het omzetten van een idee naar een werkend prototype zonder tussenkomst van een developer. Voor snelle interne tools of eenvoudige landingspagina’s kan dat op termijn tijd besparen.

Nieuw spraakmodel voor telefonische AI-assistenten

Tot slot introduceerde SpaceXAI Grok Voice Think Fast 2.0. Dit is geen nieuwe functie in de Grok-app, maar een model voor ontwikkelaars die telefonische AI-assistenten bouwen, zoals een klantenservice die zelfstandig telefoongesprekken voert. Het model reageert sneller dan de vorige versie, met het eerste geluid na 0,70 seconde tegenover 1,25 seconde eerder.

In rumoerige omstandigheden verstaat het model gesprekken beter, met volgens SpaceXAI ongeveer tien keer minder fouten dan Deepgram Nova 3 en ElevenLabs Scribe v2. Op de spraakbenchmark van Artificial Analysis scoort het hoger dan GPT-Realtime 2.1 van OpenAI en Gemini 3.1 Flash, al komen deze benchmarkresultaten grotendeels van SpaceXAI zelf.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Google Docs en Mac krijgen nieuwe Gemini-updates

Google breidt Gemini op twee fronten uit. In Google Docs kun je voortaan afbeeldingen en diagrammen laten maken op basis van je eigen tekst, en op de Mac krijgt de Gemini-app spraakbediening waarmee je zonder typen tekst kunt invoeren.

Gemini maakt beeld direct in Google Docs

Wie veel in Google Docs werkt, hoeft voor afbeeldingen niet langer naar een aparte AI-tool over te stappen. Gemini gebruikt de tekst uit het document als uitgangspunt en maakt daar afbeeldingen, diagrammen of infographics bij. Een gebruiker kan bijvoorbeeld vragen om een infographic van een hoofdstuk of een diagram dat een voorstel samenvat.

Bestaande afbeeldingen zijn ook eenvoudig aan te passen. Een andere beeldverhouding, een andere stijl of meerdere varianten tegelijk, het gaat allemaal via dezelfde functie, te vinden onderaan in de werkbalk of in het Gemini-zijpaneel.

Nog niet overal beschikbaar

Er gelden wel een paar beperkingen. De functie werkt vooralsnog alleen in de browser en nog niet in de mobiele app. Daarnaast is een betaald Google Workspace-abonnement nodig, zoals Business Standard of Plus, Enterprise Standard of Plus, of Education Plus. Particulieren hebben de functie beschikbaar met Google AI Pro of Ultra. Google begon op 28 juli met de uitrol, die maximaal vijftien dagen duurt, dus het kan zijn dat de functie nog niet overal zichtbaar is.

Spraakbediening voor Gemini op de Mac

Google heeft de Gemini-app voor macOS uitgebreid met spraakbediening. Houd je de Fn-toets ingedrukt, dan luistert Gemini mee in het venster waarin je op dat moment werkt. Laat je de toets los, dan verschijnt de tekst direct op de plek van de cursor. Voor langere stukken druk je twee keer op Fn, zodat de toets niet continu vastgehouden hoeft te worden.

Gemini maakt automatisch nette tekst van wat er wordt ingesproken. Stopwoorden zoals “uh” en “eh” verdwijnen, correcties tijdens het praten worden verwerkt en de tekst krijgt meteen een nette opmaak.

Meekijken met het scherm, in het Engels

Zet je in de instellingen onder Speak to Window de optie voor redeneren aan, dan kan Gemini ook meekijken met wat er op het scherm staat. Zo kan iemand een pdf laten samenvatten of een geselecteerde alinea laten herschrijven, zonder eerst tekst te kopiëren of zelf een prompt te schrijven.

Ook hier gelden beperkingen. De gewone spraakinvoer werkt in het Nederlands, maar de uitgebreide Speak to Window-functionaliteit, waarbij Gemini de inhoud van het scherm begrijpt en daarop redeneert, is voorlopig alleen beschikbaar in het Engels. Daarnaast is een Mac met Apple Silicon en macOS Sequoia of nieuwer vereist.

Twee verschillende routes naar hetzelfde doel

Beide updates laten zien waar Google op inzet met Gemini. Minder wisselen tussen aparte tools en meer AI die meteen werkt in de omgeving waar iemand al bezig is. Voor Nederlandse gebruikers is vooral de beperkte taalondersteuning bij Speak to Window een punt om in de gaten te houden, aangezien de meest geavanceerde functie voorlopig alleen in het Engels werkt.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Gaat AI afgeremd worden?

Vorige week verscheen een open brief onder de titel Pacing the Frontier. Inmiddels hebben ruim 1.300 medewerkers van onder meer OpenAI, Anthropic, Google DeepMind en Meta hun naam eronder gezet, en dat aantal loopt nog steeds op. De brief vraagt de Amerikaanse regering om middelen waarmee de ontwikkeling van AI kan worden afgeremd als dat ooit nodig blijkt.

Geen noodrem, wel een voorbereiding daarop

De brief vraagt niet om de ontwikkeling van AI nu stil te leggen. De kern zit in één zin. De Amerikaanse overheid moet een internationale inspanning steunen om de technische en bestuurlijke middelen te ontwikkelen die nodig zijn om de vooruitgang van geautomatiseerde AI-ontwikkeling bewust af te kunnen remmen. Die middelen bestaan op dit moment nog niet.

Onder de ondertekenaars staan juist de mensen die de ontwikkeling van AI dagelijks aansturen. Anthropic CEO Dario Amodei tekende, samen met medeoprichters Jared Kaplan en Jack Clark. Ook OpenAI hoofdwetenschapper Jakub Pachocki, Meta hoofdwetenschapper Shengjia Zhao en Anca Dragan, hoofd AI Safety bij Google DeepMind, zetten hun naam eronder. Anthropic en OpenAI hebben zich binnen enkele uren ook als bedrijf achter de brief geschaard.

Niet iedereen is overtuigd

Er is ook kritiek. Voormalig Microsoft-bestuurder Steven Sinofsky stelt dat deze bedrijven hun eigen ontwikkeling vandaag al kunnen vertragen als ze dat echt willen. Anderen vrezen dat strengere regels vooral nieuwe spelers benadelen, terwijl de grote AI-bedrijven hun voorsprong behouden.

De ondertekenaars zien dat anders. Als één bedrijf of één land als enige op de rem trapt, loopt het direct achter op de concurrentie. Daarom pleiten ze voor internationale afspraken. Dat ligt politiek gevoelig, want de regering Trump vindt dat zulke afspraken de Verenigde Staten juist op achterstand zetten ten opzichte van China.

Een incident bij Hugging Face gaf de aanleiding

De directe aanleiding lijkt een incident dat vorige week plaatsvond. OpenAI testte GPT-5.6 Sol en een nog niet uitgebracht model op cyberveiligheid, waarbij de normale veiligheidsmaatregelen bewust waren uitgeschakeld om te zien hoe ver de modellen zouden gaan om een opdracht op te lossen. Dat bleek heel ver te zijn.

De modellen vonden een onbekend beveiligingslek in de testomgeving, ontsnapten daaruit en kregen toegang tot internet. Vervolgens concludeerden ze dat Hugging Face waarschijnlijk de antwoorden op de test bezat en probeerden daar binnen te dringen. Hugging Face ontdekte de activiteit zelf en trof maatregelen, nog voordat duidelijk was dat het om een interne test van OpenAI ging. OpenAI spreekt zelf van een ongekend cyberincident.

Een doel zonder vaste route

Volgens OpenAI was er geen sprake van kwade opzet. De modellen hadden één doel gekregen en deden alles om dat doel te bereiken, ook als daarvoor veel rekenkracht nodig was om een uitweg naar internet te vinden. Dat laat zien hoe groot de mogelijkheden van AI inmiddels zijn, maar ook welke risico’s daarbij horen. Het toont bovendien dat zelfs de bedrijven die deze modellen ontwikkelen nog niet altijd kunnen voorspellen hoe AI zich in elke situatie zal gedragen.

Een AI-agent kijkt niet naar wat iemand bedoelt, maar naar het doel dat is meegegeven. Laat je de route open, dan kiest de agent zelf de snelste of meest effectieve weg. In dit geval leidde dat tot een inbraak bij een ander bedrijf. In de praktijk zal de impact bij dagelijks gebruik meestal kleiner zijn, maar het laat wel zien hoe belangrijk het is om AI-agents alleen toegang te geven tot systemen en bestanden die echt nodig zijn. Meer toegang betekent ook meer risico. OpenAI heeft inmiddels de beveiliging van de eigen infrastructuur aangescherpt, en geeft daarbij aan dat deze extra controles de snelheid van het onderzoek zullen vertragen. Misschien is dat precies de afweging waar de hele AI sector de komende jaren voor komt te staan. Minder snelheid, in ruil voor meer controle.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Anthropic lanceert Claude Opus 5

Anthropic heeft Claude Opus 5 uitgebracht. Het nieuwe model is het standaardmodel voor Claude Max geworden en het krachtigste model binnen Claude Pro. Volgens Anthropic komt het qua prestaties dicht in de buurt van Fable 5, het zwaarste Claude-model, maar dan tegen ongeveer de helft van de kosten.

Bijna net zo sterk als Fable 5, voor de helft van de prijs

Op benchmarks voor coderen en kenniswerk behaalt Opus 5 volgens Anthropic de hoogste scores van alle beschikbare modellen. Voor cyberveiligheid blijft Mythos 5 vooralsnog de sterkste keuze, al ligt Opus 5 dicht in de buurt bij het opsporen van kwetsbaarheden. Bij het daadwerkelijk misbruiken van die kwetsbaarheden blijft het verschil met Mythos 5 wel groot, wat aansluit bij de bewuste keuze van Anthropic om Opus 5 niet specifiek op dat soort taken te trainen.

Bij de model-selector bepaalt de gebruiker zelf hoeveel denkwerk het model doet. Meer denkwerk levert doorgaans een beter antwoord op, terwijl minder denkwerk het model sneller en goedkoper maakt. Dat maakt het mogelijk om per taak een afweging te maken tussen snelheid en kwaliteit, in plaats van daar met een vast model aan vast te zitten.

Sterke resultaten op zakelijke taken

Ook op AutomationBench van Zapier presteert Opus 5 volgens Anthropic sterk. Die benchmark meet of een AI-model een zakelijke taak zelfstandig van begin tot eind uitvoert. Bij gelijke kosten rondt Opus 5 ongeveer anderhalf keer zoveel taken succesvol af als het eerstvolgende model. Op OSWorld 2.0, waar een model zelfstandig een computer bedient, scoort het hoger dan Fable 5 tegen ruim een derde van de kosten. Het gaat hierbij wel om benchmarks van Anthropic zelf, dus onafhankelijke tests moeten nog uitwijzen of dat beeld standhoudt in de praktijk.

Daarnaast controleert Opus 5 zijn eigen werk beter dan eerdere modellen. Volgens Anthropic wist het model de onderliggende oorzaak te vinden van een fout in een veelgebruikt softwarepakket die de ontwikkelaars zelf hadden gemist. Ook houdt het zich beter aan de veiligheidsregels dan Opus 4.8, Sonnet 5 en Fable 5. Het model neemt ook minder acties die lastig terug te draaien zijn.

Groter contextvenster voor omvangrijke documenten

De prijs blijft gelijk aan Opus 4.8, namelijk 5 dollar per miljoen invoertokens en 25 dollar per miljoen uitvoertokens. Er is ook een snelle variant beschikbaar die ongeveer 2,5 keer sneller reageert, tegen het dubbele tarief. Het contextvenster is 1 miljoen tokens, zowel als standaardinstelling als maximum. Dat is genoeg om bijvoorbeeld een compleet klantdossier of een jaar aan campagnemateriaal in één keer mee te nemen, zonder dat een gesprek in losse stukken hoeft te worden opgeknipt.

Wil je echt zien wat Opus 5 beter doet dan andere modellen? Geef het dan een complexe taak die je normaal gesproken in meerdere stappen zou opdelen. Juist daar lijkt de grootste winst te zitten, omdat het model zelfstandig kan doorwerken en tussentijds zijn eigen aanpak kan bijsturen.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Grok 4.5 nu ook in Nederland, Excel en Outlook

Het nieuwste model van xAI, Grok 4.5, is nu ook in Nederland te gebruiken, via grok.com, X en de apps voor iOS en Android. Tegelijk kwamen er drie functies bij die het model breder inzetbaar maken voor kantoorwerk.

Grok komt naar Excel en Outlook

Grok voor Excel bouwt financiële modellen, analyseert marktdata en maakt grafieken. Het model kan daarbij gegevens van het web betrekken en werkt met meerdere werkbladen tegelijk, inclusief formules die op elkaar voortbouwen.

Grok in Outlook schrijft e-mails, beheert de agenda en werkt samen met koppelingen naar andere programma’s. Dat past in een bredere trend. Ook OpenAI, Anthropic en Google integreren hun modellen inmiddels in Office en e-mail, waardoor AI steeds minder een apart hulpmiddel is en steeds meer een vast onderdeel van het dagelijkse kantoorwerk wordt.

Workflows zetten honderden agents tegelijk aan het werk

In Grok Build zitten nu workflows. Daarmee geeft een gebruiker één opdracht die te groot is voor een los gesprek, bijvoorbeeld het sorteren van honderden meldingen. Grok maakt eerst een plan en zet vervolgens, volgens xAI, honderden agents parallel aan het werk om gezamenlijk tot één rapport te komen.

Deze ontwikkeling is inmiddels op meerdere plekken zichtbaar. Niet langer één model dat een enkel antwoord geeft, maar veel taken tegelijk die samen tot een uitkomst leiden. Voor bedrijven die met grote hoeveelheden herhalend werk zitten, zoals het sorteren van supportmeldingen of het doorspitten van documenten, opent dat nieuwe praktische mogelijkheden

De prijs is wat Grok onderscheidt

Grok 4.5 kost 2,00 dollar per miljoen invoertokens en 6,00 dollar per miljoen uitvoertokens. Daarmee zit het model in dezelfde klasse als de nieuwe Gemini 3.6 Flash, en ruim onder de topmodellen van OpenAI en Anthropic. Voor bedrijven die AI op grotere schaal willen inzetten, kan dat prijsverschil aardig oplopen, zeker bij taken die veel tokens verbruiken zoals de workflows in Grok Build.

Wie het model wil uitproberen, doet er goed aan klein te beginnen. Laat Grok in Excel bijvoorbeeld een analyse maken die je zelf al kent. Zo is meteen te zien waar het model goed in is en waar het nog misgaat, voordat het wordt ingezet op werk waarvan de uitkomst nog onbekend is.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Chinees model Kimi K3 komt dichtbij de Amerikaanse top

Het Chinese Moonshot AI heeft Kimi K3 uitgebracht. Het is het grootste AI-model waarvan de instellingen straks vrij te downloaden zijn. Op de ranglijst van Artificial Analysis staat het model vierde, vlak achter de nieuwste modellen van OpenAI en Anthropic.

Vrij downloaden, met een addertje

Bij een AI-model horen de instellingen die het tijdens de training heeft geleerd. Wie die instellingen heeft, kan het model op eigen servers draaien en zelf aanpassen. Bij OpenAI, Anthropic en Google blijven die instellingen besloten, maar Moonshot heeft deze beloofd vrij te geven.

Wie het model daadwerkelijk zelf wil draaien, heeft bovendien flink wat serverruimte nodig. Kimi K3 telt 2,8 biljoen parameters, waarvan er 104 miljard actief zijn bij elke aanvraag.

China haalt de Amerikaanse top bijna in

Jarenlang was de vraag of Chinese modellen zouden aanhaken bij de Amerikaanse en Europese top. Kimi K3 lijkt dat nu te doen. Op de ranglijst van Artificial Analysis staat het model vierde, net onder de nieuwste modellen van OpenAI en Anthropic en op ongeveer gelijke hoogte met Grok 4.5 van SpaceXAI.

Drie dagen na de lancering stopte Moonshot met nieuwe aanmeldingen voor het model. De servers konden de vraag niet aan, wat wijst op een grotere belangstelling dan het bedrijf had voorzien.

De prijs ligt op westers niveau

Wat opvalt is de prijs. Kimi K3 kost 3,00 dollar per miljoen invoertokens en 15,00 dollar per miljoen uitvoertokens, ongeveer evenveel als Claude Sonnet 5. De vorige versie van Kimi was een stuk goedkoper. Ook Chinese aanbieders vragen dus inmiddels westerse tarieven voor hun beste modellen. Prijs is dus niet langer automatisch het onderscheidende verkoopargument is voor modellen uit China.

Het model verzint vaker antwoorden

Eén ding om in de gaten te houden is dat Kimi K3 vaker antwoorden verzint dan zijn voorganger. In onafhankelijk onderzoek van Artificial Analysis liep het percentage foutieve antwoorden op van 39 naar 51 procent. Voor toepassingen waarbij feitelijke juistheid zwaar weegt, is dat een reden om de uitkomsten extra te controleren.

Wie Kimi K3 wil proberen, kan dat via de website van Moonshot. Het model zelf op eigen servers draaien is een ander verhaal, en vraagt gezien de omvang van het model aanzienlijke investeringen in hardware. Voor de meeste bedrijven blijft de website dus voorlopig de praktische manier om met het model te werken.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Verbeterde spraakfuncties ChatGPT en Claude

OpenAI en Anthropic brachten afgelopen week allebei een update voor spraak uit. Bij OpenAI komt ChatGPT Voice naar de desktop-app voor Mac en Windows. Anthropic laat de spraakmodus van Claude juist bij je gekoppelde apps kijken. Twee bedrijven, twee duidelijk verschillende keuzes.

ChatGPT Voice stuurt je computer aan

Bij OpenAI werkt ChatGPT Voice voortaan ook op de desktop-app, voor zowel Mac als Windows. Je bedient je computer met je stem en stuurt tegelijk meerdere agents aan in ChatGPT Work of Codex. In een demonstratie liet OpenAI zien hoe iemand in één zin vroeg om een nieuwe thread aan te maken, een pull request te openen en de oorzaak van een bug te achterhalen.

Onder de motorkap draait GPT-Live, het spraakmodel dat twee weken geleden verscheen en dat luistert en praat tegelijk. Op de Mac krijgt de functie een extra laag met Appshots, waarmee ChatGPT het venster kan meelezen dat op dat moment open staat. De update is beschikbaar voor Plus, Pro, Business, Edu en Enterprise.

Claude kijkt mee in je agenda en mail

Anthropic pakt het anders aan. De spraakmodus van Claude draaide tot nu toe altijd op Haiku, het snelste maar lichtste model. Vanaf deze week kun je tijdens een gesprek ook kiezen voor Opus of Sonnet, en wissel je zelfs middenin een gesprek van model. Belangrijker is dat Claude tijdens het praten bij je koppelingen kan. Praat je over je week, dan kijkt Claude in je agenda en je mail zonder dat je het gesprek hoeft te onderbreken. Ook Slack, Canva en Notion horen bij de ondersteunde apps.

De update staat in bèta op mobiel, desktop en web, op elk abonnement. Gratis gebruikers blijven wel beperkt tot het Haiku-model en één gekoppelde app.

Het verschil in gebruik

Bij OpenAI geef je opdrachten aan je computer. Bij Anthropic voer je een gesprek waarin het model erbij pakt wat het nodig heeft, zoals het bijwerken van een afspraak of het opstellen van een e-mail. OpenAI werkte vooral aan hoe natuurlijk een gesprek aanvoelt, terwijl Anthropic vooral heeft uitgebreid wat je tijdens dat gesprek kunt laten doen.

Anthropic heeft bij deze release niets veranderd aan het onderliggende spraakmodel zelf. Wie op zoek is naar dezelfde vloeiende gesprekservaring als bij GPT-Live, zoals het natuurlijk kunnen onderbreken van Claude, zal die verbetering dus nog niet vinden.

Claude loopt achter op het Nederlands

Claude ondersteunt inmiddels tien talen in spraakmodus, waaronder Engels, Duits, Frans en Spaans. Nederlands zit daar nog niet bij. Voor Nederlandstalige gesprekken blijft ChatGPT dus voorlopig de betere keuze, al richt die vergelijking zich vooral op de taal van het gesprek zelf. Wie liever met koppelingen naar agenda en mail werkt, heeft aan Claude nu wel meer dan voorheen, mits het gesprek in een van de ondersteunde talen plaatsvindt.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door

Google lanceert drie nieuwe Gemini-modellen

Google heeft drie nieuwe Gemini-modellen uitgebracht. Geen opvolger van het grootste model, maar drie lichtere versies voor drie verschillende taken. Samen moeten ze AI-agents efficiënter en betaalbaarder maken om te bouwen en te laten draaien.

Gemini 3.6 Flash is het model voor dagelijks werk

Gemini 3.6 Flash codeert beter, werkt sterker met documenten en gaat zuiniger om met tokens dan zijn voorganger. Tokens zijn de eenheden waarop het verbruik wordt afgerekend, dus minder tokens betekent lagere kosten per taak.

Volgens de Artificial Analysis Index gebruikt het model 17 procent minder uitvoertokens dan Gemini 3.5 Flash, en op sommige codeertaken loopt dat verschil op tot 65 procent. Het model heeft ook minder redeneerstappen en tool-aanroepen nodig om een meerstaps taak af te ronden. De prijs ging tegelijk omlaag, naar 1,50 dollar per miljoen invoertokens en 7,50 dollar per miljoen uitvoertokens.

Gemini 3.5 Flash-Lite is gemaakt voor snelheid en volume

Waar 3.6 Flash de denker van de drie is, is Gemini 3.5 Flash-Lite gebouwd voor snelheid. Het model verwerkt 350 uitvoertokens per seconde en is daarmee het snelste model in de 3.5-serie. Dat maakt het geschikt voor werk waarbij veel volume in korte tijd verwerkt moet worden, zoals het uitlezen van grote hoeveelheden documenten of bonnetjes.

Het kost 0,30 dollar per miljoen invoertokens en 2,50 dollar per miljoen uitvoertokens, wat volgens Google een sterke prijs-prestatieverhouding oplevert voor ontwikkelaars die veel productieverkeer verwerken. Op een aantal codeer- en agenttaken presteert Flash-Lite zelfs beter dan het zwaardere model Gemini 3 Flash.

3.5 Flash Cyber blijft achter slot en grendel

Gemini 3.5 Flash Cyber spoort zwakke plekken in software op en repareert ze, in combinatie met Google’s eigen beveiligingsagent CodeMender. Dit model wordt alleen beschikbaar voor overheden en vertrouwde partners via een besloten pilot.

Die terughoudendheid is geen toeval. AI-modellen kunnen tegenwoordig kwetsbaarheden sneller vinden dan de meeste systemen ze kunnen repareren, en dezelfde mogelijkheden die een verdediger helpen zijn ook aantrekkelijk voor een aanvaller. Google geeft net als andere AI-labs zijn sterkste beveiligingsfuncties daarom niet zomaar vrij, maar test ze eerst in een gecontroleerde omgeving.

Het lichte model voor volume, het zware voor nadenkwerk

Voor bedrijven die met meerdere modellen tegelijk werken, geeft deze uitbreiding een duidelijkere keuze. Het lichte model past bij eenvoudig werk met veel volume, terwijl het zwaardere model geschikter is voor taken die om meer redenering vragen. Die verdeling scheelt geld en levert vaak ook stabielere uitkomsten op, omdat elk model wordt ingezet waar het het beste in is.

Gemini 3.6 Flash en 3.5 Flash-Lite staan vanaf nu live in de Gemini-app, Google AI Studio en Gemini Enterprise. Flash-Lite verschijnt daarnaast ook in Google Search. Gemini 3.5 Pro wordt op dit moment nog getest met partners en moet binnenkort breed beschikbaar komen. Google meldt tot slot dat het is begonnen aan de training van Gemini 4, naar eigen zeggen de meest ambitieuze trainingsronde tot nu toe. Concrete details daarover ontbreken vooralsnog.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.

Marketing AI Friday

/door