80.000 mensen vertellen een AI wat ze echt van AI vinden

80.000 mensen uit 159 landen gingen vrijwillig in gesprek met een AI-interviewer over hun verwachtingen van AI. Daarmee is dit waarschijnlijk het grootste kwalitatieve onderzoek tot nu toe naar hoe mensen AI ervaren in hun dagelijks leven. Het onderzoek is gebaseerd op open gesprekken waarin de AI actief doorvroeg op de antwoorden van deelnemers.

Mensen willen niet sneller werken, maar beter leven

Wat opvalt in het onderzoek is dat de meeste mensen AI niet primair inzetten om productiever te worden. Hoewel bijna een vijfde aangeeft beter werk te willen leveren met AI, ligt de onderliggende motivatie vaak ergens anders. Productiviteit is voor veel mensen dus niet het einddoel, maar vooral een middel.

Wanneer deelnemers verder werden bevraagd, kwam naar voren dat het echte doel vaak draait om meer tijd, minder druk en meer vrijheid. AI wordt gezien als een manier om administratie te verminderen, ruimte te maken voor familie of financiële onafhankelijkheid te bereiken.

AI als middel, niet als doel

Die verschuiving is belangrijk voor marketeers. AI wordt niet gezien als een tool op zichzelf, maar als een middel om een beter leven te creëren. Dat betekent dat toepassingen die alleen focussen op snelheid of efficiëntie niet automatisch aansluiten bij wat mensen echt zoeken.

De waarde zit in wat AI mogelijk maakt. Niet alleen sneller werken, maar slimmer werken en ruimte creëren voor andere dingen die belangrijk zijn. Voor merken en organisaties ligt daar een belangrijke les: communicatie over AI werkt sterker als die niet alleen gaat over functionaliteit, maar ook over het resultaat dat het mensen oplevert.

Zorgen zijn concreet en persoonlijk

Tegelijkertijd zijn de zorgen rondom AI concreet. De meest genoemde angst is dat AI onbetrouwbaar is. Gebruikers ervaren dat antwoorden overtuigend kunnen klinken, maar toch fouten bevatten. Daarnaast spelen zorgen over banen en het verlies van eigen denkvermogen een grote rol. Gemiddeld noemt elke deelnemer meerdere risico’s, wat laat zien dat het vertrouwen in AI nog niet vanzelfsprekend is. De twijfel zit dus niet alleen in grote maatschappelijke vragen, maar ook in heel praktische zorgen over dagelijks gebruik.

Hoop en angst bestaan naast elkaar

Wat het onderzoek interessant maakt, is dat hoop en angst vaak bij dezelfde persoon voorkomen. Mensen die AI gebruiken om tijd te besparen, maken zich bijvoorbeeld tegelijk zorgen dat de werkdruk uiteindelijk juist toeneemt. De winst van vandaag kan daarmee voelen als de nieuwe norm van morgen.

Ook gebruikers die AI inzetten voor emotionele ondersteuning, zijn vaker bang om er afhankelijk van te worden. AI wordt dus niet eenduidig positief of negatief ervaren, maar als iets dat beide kanten tegelijk heeft. Dat dubbele gevoel is waarschijnlijk herkenbaar voor veel mensen die AI al intensiever gebruiken.

Grote verschillen per regio

De manier waarop mensen naar AI kijken verschilt sterk per regio. In delen van Azië, Afrika en Zuid-Amerika is het sentiment duidelijk positiever dan in Europa en de Verenigde Staten. Daar wordt AI minder vaak gezien als een bedreiging van bestaand werk en vaker als een kans om iets op te bouwen.

Daar wordt AI vaker gezien als een kans om nieuwe mogelijkheden te creëren. Bijvoorbeeld om een bedrijf te starten zonder kapitaal of om toegang te krijgen tot kennis en onderwijs die anders moeilijk bereikbaar zijn. In die context is AI minder een optimalisatietool en meer een hefboom voor ontwikkeling.

Europa kijkt anders naar AI

In Europa, en dus ook in Nederland, ligt de focus anders. Hier draait het gebruik van AI vaker om het managen van een druk leven. Denk aan het organiseren van werk, agenda’s en dagelijkse taken. AI wordt daarmee eerder gezien als een assistent voor efficiëntie dan als een motor voor economische sprongen.

Tegelijk zijn de zorgen hier groter rondom privacy, controle en de impact op werk. Dat maakt de adoptie vaak voorzichtiger en kritischer dan in andere delen van de wereld. Voor marketeers is dat relevant, omdat de boodschap rondom AI in Europa dus ook anders moet worden geladen dan in markten waar de algemene houding optimistischer is.

AI wordt onderdeel van het dagelijks leven

AI wordt steeds meer gezien als een vast onderdeel van het dagelijks leven. Mensen verwachten dat AI hen begrijpt, meedenkt en persoonlijk helpt. Die verwachting is meer dan alleen een goed antwoord geven; het gaat ook om toon, context en relevantie.

Dat heeft directe gevolgen voor hoe bedrijven communiceren. Klanten raken gewend aan snelle, relevante en persoonlijke interactie. Die verwachting nemen ze ook mee in hun contact met merken. Wie als organisatie nog generiek of traag communiceert, loopt daardoor sneller achter de feiten aan.

Maak iedere week een sprong vooruit in je marketing AI transformatie

Elke vrijdag brengen wij je de meest actuele inzichten, nieuws en praktijkvoorbeelden over de impact van AI in de marketingwereld. Of je nu je marketing efficiency wilt verbeteren, klantbetrokkenheid wilt verhogen, je marketingstrategie wilt aanscherpen of je bedrijf digitaal wilt transformeren. ‘Marketing AI Friday’ is jouw wekelijkse gids.

Meld je gratis aan voor Marketing AI Friday.